Kaarsje op elk oorlogsgraf

Op elk oorlogsgraf van begraafplaats Rusthof brandt op Kerstavond een kaarsje. Crematorium en Begraafplaatsen Amersfoort en de Stichting Russisch Ereveld slaan daartoe de handen ineen.

Rusthof regelt meer dan 1300 kaarsjes, vrijwilligers van de Stichting Russisch Ereveld plaatsen ze. Niet alleen bij de graven van Sovjetsoldaten, maar ook bij de Nederlandse en andere geallieerde oorlogsslachtoffers, zodat elk oorlogsgraf aan het duister wordt onttrokken. ,,We willen graag licht brengen voor de slachtoffers van deze donkere bladzijden uit de geschiedenis’’, zegt Wilco Plaggenborg, directeur van Rusthof.

Kerstavond op Rusthof is al jaren een traditie. Jaarlijks komen er twee- tot drieduizend bezoekers. Ze worden ontvangen met warme chocolademelk en glühwein. En iedere bezoeker kan een kaarsje krijgen om op het graf van een dierbare te plaatsen.

De oorlogsgraven bleven echter onverlicht. Vorig jaar besloot de Stichting Russisch Ereveld daarom deel te nemen aan Kerstavond en alle 865 graven van Sovjetsoldaten te voorzien van een kaarsje. ,,Daar was veel waardering en belangstelling voor’’, zegt Remco Reiding, oprichter van de Stichting Russisch Ereveld. ,,Maar de Nederlandse en andere buitenlandse oorlogsslachtoffers gunnen we natuurlijk evenzeer een kaarsje.’’

Op het Russisch Ereveld naast begraafplaats Rusthof liggen 865 Sovjetsoldaten. Op Rusthof liggen 176 Nederlandse en 294 buitenlandse oorlogsslachtoffers begraven. Het betreft vliegtuigbemanningen uit onder meer Groot-Brittannië, Canada en Polen, maar ook Tsjechoslowaken, Italianen en Grieken. Op geen plek in Nederland liggen zoveel verschillende nationaliteiten bijeen als op Rusthof.

De meeste buitenlandse oorlogsslachtoffers liggen duizenden kilometers van huis begraven. Hun nabestaanden zijn niet in staat op Rusthof een kaarsje aan te steken.

Rusthof hoopt dat bezoekers het initiatief omarmen en met een kleine donatie financieel mede mogelijk willen maken. De kaarsjes worden zoals elk jaar gratis uitgedeeld, maar bezoekers krijgen – geheel vrijblijvend – de mogelijkheid voor 1 euro een kaarsje voor een oorlogsgraf te doneren. ,,Het levend houden van de nagedachtenis aan oorlogsslachtoffers is niet alleen onze plicht, ook die van de maatschappij’’, zegt Plaggenborg. ,,Daarom bieden we mensen de kans om ons te helpen de oorlogsgraven op Kerstavond te verlichten.’’

Bij de entree van Rusthof en het Russisch Ereveld is nog tot en met februari de expositie Donker te zien. Het betreft werk van de Amersfoortse fotograaf Klaas van Huizen, die sporen van oorlog in het donker heeft vastgelegd. Na ‘Donker’ komt Licht, de benaming voor theatrale audiotours op het Russisch Ereveld. Ook bij deze projecten werken Rusthof en de Stichting Russisch Ereveld samen.